Ankara Antlaşması (20 Ekim 1921)

Güney Cephesi’nde başlatılan Kuva-i Milliye direnişi, Fransızları bir çok yerde geri çekilmek zorunda bırakmıştı. Fransızlar, Güneydoğu Anadolu ile Çukurova’da giriştikleri işgalin artık gerçekleşemeyeceğini anladılar. Bu nedenle TBMM Hükümeti ile anlaşma yapmak üzere harekete geçtiler.

1920 Haziran ayında Fransız temsilcisi Franklin Bouillon Ankara’ya geldi. Fransızlarla TBMM arasında geçici bir antlaşma imzalandı. Bu arada, Fransız kamuoyu da Türk Kurtuluş Savaşı’nı destekliyordu. Bu sırada Yunanlılar yeni bir saldırıya hazırlanırken, Fransa bu saldırının sonucunu beklemeye karar verdi.

Sakarya Savaşı’nın kazanılmasından sonra Fransa, TBMM’nin başarısına ve kalıcılığına kesin olarak inandı ve barış görüşmelerine başlandı.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti ile Fransa arasında 20 Ekim 1921’de Ankara Antlaşması imzalandı.

Ankara Antlaşması’nın tarihi: 20 Ekim 1921

Ankara Antlaşması’na imza atan devletler: TBMM Hükümeti - Fransa

Ankara Antlaşması’nın maddeleri

- Antlaşmanın imzalanmasından sonra taraflar arasındaki savaş durumu sona erecektir.

- Türkiye-Suriye sınırı, İskenderun ve Hatay illeri dışında bırakılacak şekilde belirlenecektir.

- Antlaşmanın imzalanmasından sonra, en fazla iki ay içerisinde Fransız birlikleri sınır çizgisinin güneyine, Türk birlikleri de kuzeyine çekilecektir.

- Her iki tarafta çekildiği topraklarda genel af ilan edeceklerdir.

- İskenderun bölgesi için özel bir yönetim kurulacak, bu bölgede oturanlardan Türk olanlar kültürlerini geliştirmek için her türlü haktan yararlanacaktır. Türkçe resmi dil olacaktır.

- Bu antlaşmanın onaylanmasından sonra, Türkiye ile Suriye arasında bir gümrük sözleşmesi imzalanması için karma bir komisyon kurulacaktır.

- Selçuklu Devleti’nin kurucusu Süleyman Şah’ın mezarının da içinde bulunduğu Caber Kalesi, Türk bayrağı altında ve Türk askerlerinin koruyuculuğunda Türkiye’nin mülkü altında kalacaktır.

Ankara Antlaşması’nın sonuçları

- Güney Cephesi’nin kapanması ile buradaki sınırlarımız güvence altına alınmış, birliklerimiz batı cephesine sevk edilmiştir.

- Fransa Türkiye Büyük Millet Meclisini tanımıştır.

- Hatay’a özel bir yönetim hakkı tanınmış, bu bölgenin Türk toprakları olduğu Fransa tarafından kabul edilmiştir.

- Fransa’nın desteğini yitiren Ermenilerin, Çukurova bölgesinde bir devlet kurma hayalleri sona ermiştir.

Ankara Antlaşması’nın önemi

- Hatay ve İskenderun hariç güney (Suriye) sınırının çizilmesi.

- Fransa’nın Türkiye’nin bağımsızlığını tanıyan ilk itilaf devleti olması.